Ege Üniversitesi yürütücülüğündeki Erasmus+ projesi Fas’ın deri sektöründe geleneksel üretimi yenilik ve sürdürülebilirlikle buluşturacak

Ege Üniversitesi, Erasmus+ Yükseköğretimde Kapasite Geliştirme (CBHE) programı kapsamında desteklenen “Morocco Leather Transformation: Advancing Innovation, Skills, and Sustainable Value Creation (LeInnMor)” projesiyle Fas deri sektöründe eğitim, teknoloji, inovasyon ve sürdürülebilir üretim kapasitesinin geliştirilmesini hedefliyor. Projenin yürütücülüğünü Ege Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Deri Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Mete Mutlu üstleniyor.

Ege Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Musa Alcı, proje ekibini tebrik ederek çalışmalarında başarılar diledi.

FAS’IN GELENEKSEL DERICILIK MİRASI KORUNACAK

Fas, deri işleme ve deri zanaatkârlığı açısından yüzyıllara uzanan güçlü bir geçmişe sahip bulunuyor. Fes kentindeki Dar Tabakhanesi’nin tarihi 11. yüzyıla kadar uzanırken, UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan yapı, günümüzde ülkede ayakta kalan dört tabakhaneden biri olarak geleneksel deri işleme yöntemlerinin yaşatılmasına katkı sağlıyor.

Geleneksel yöntemlerin sürdürüldüğü tabakhanelerde deriler, geçmişten aktarılan usullerle taş kuyularda işlenip renklendiriliyor. İşlenen deriler daha sonra çanta, terlik ve benzeri ürünlerin üretiminde kullanılmak üzere zanaatkârlara ve atölyelere ulaştırılıyor.

Geçmişte sayıları 100'e kadar ulaşan tabakhanelerden günümüzde yalnızca dört tanesinin ayakta kalması, geleneksel deri işleme tekniklerinin korunması ve gelecek nesillere aktarılmasının önemini ortaya koyuyor.

Fas deri sektörü, güçlü kültürel mirasına karşın teknolojik dönüşüm, nitelikli iş gücü, kalite yönetimi ve sürdürülebilir üretim alanlarında çeşitli ihtiyaçlarla karşı karşıya bulunuyor. LeInnMor projesi, geleneksel birikimin modern bilimsel ve teknolojik yaklaşımlarla desteklenmesini ve Fas'ın deri değer zincirinde daha yüksek katma değerli üretime geçiş kapasitesinin güçlendirilmesini amaçlıyor.

EĞİTİM VE İSTİHDAM ODAKLI DÖNÜŞÜM

Prof. Dr. Mehmet Mete Mutlu, Fas deri sektörünün istihdam, KOBİ'ler ve ihracat açısından stratejik öneme sahip olduğunu belirtti.

Sektörün önemli bir bölümünün düşük katma değerli alt yüklenici modeliyle faaliyet gösterdiğini ifade eden Mutlu, tasarım, Ar-Ge, kalite yönetimi ve markalaşma alanlarında gelişime ihtiyaç bulunduğunu kaydetti.

Prof. Dr. Mehmet Mete Mutlu, deri kimyası, tabaklama, kalite kontrol ve sürdürülebilir üretim alanlarında uzmanlaşmış nitelikli insan kaynağının geliştirilmesinin sektörün geleceği açısından önem taşıdığını vurguladı.

Bu kapsamda modern müfredatların hazırlanması, eğitim altyapısının geliştirilmesi ve üniversite-sanayi iş birliğinin güçlendirilmesi projenin temel hedefleri arasında yer alıyor.

LeInnMor kapsamında eğitim, uygulamalı araştırma, kalite kontrol ve teknoloji transferini desteklemek amacıyla iki uzmanlık merkezinin kurulması ve Fas'taki yükseköğretim kurumlarında yeni deri derslerinin başlatılması planlanıyor. Böylece akademik bilgi ile sektörün uygulamalı ihtiyaçları arasında daha güçlü bir bağlantı kurulması hedefleniyor.

GELENEKSEL ZANAAT VE MODERN TEKNOLOJİ BİR ARADA

Proje kapsamında Fas'ın geleneksel deri işleme mirasının modern teknolojiler ve sürdürülebilir üretim yaklaşımlarıyla birlikte ele alınması planlanıyor.

Fes'teki tarihi tabakhanelerde yüzyıllardır sürdürülen el emeğine dayalı üretimin kültürel miras açısından önem taşıdığı belirtilirken, çağdaş deri sektörünün rekabet gücünün bilimsel bilgi, yeni teknolojiler, kalite kontrol sistemleri, çevresel performans ve nitelikli insan kaynağıyla güçlendirilmesi amaçlanıyor.

LeInnMor projesi, geleneksel bilgi ve zanaatkârlığın korunması ile modern deri teknolojilerinin geliştirilmesini birbirinin alternatifi olarak değil, birbirini tamamlayan unsurlar olarak ele alıyor.

Proje aracılığıyla deri kimyası ve tabaklama teknolojilerinden kalite kontrol ve sürdürülebilir üretime kadar geniş bir alanda yeni bilgi ve becerilerin geliştirilmesi hedefleniyor.

Sürdürülebilir üretim yaklaşımı kapsamında çevresel etkilerin azaltılması, kaynakların daha verimli kullanılması ve deri üretiminde katma değerin artırılması da projenin öncelikli başlıkları arasında bulunuyor.

DÖRT ÜLKEDEN 8 ORTAK YER ALIYOR

İspanya’dan Universidad de Lleida’nın koordinatörlüğünde yürütülecek projede Türkiye, Romanya, Yunanistan ve Fas’tan kurumlar yer alıyor.

Ege Üniversitesi adına projenin akademik ve teknik yürütücülüğünü Prof. Dr. Mehmet Mete Mutlu üstlenirken, proje ekibinde Prof. Dr. Hasan Özgünay, Prof. Dr. Ersin Önem, Doç. Dr. Ali Yorgancıoğlu, Doç. Dr. Çiğdem Kılıçarislan ve Araş. Gör. Dr. Nilay Örk Efendioğlu görev yapıyor.

Proje ile Fas deri sektöründe geleneksel üretim bilgisinin korunması, yükseköğretim kapasitesinin geliştirilmesi, nitelikli insan kaynağının artırılması, teknoloji transferinin desteklenmesi ve sürdürülebilir üretim anlayışının güçlendirilmesi hedefleniyor.