İLKE Vakfı araştırması: Türkiye dünyada en çok uluslararası öğrenciye sahip 8. ülke oldu

337 BİN 119 ULUSLARARASI ÖĞRENCİ

İLKE İlim Kültür Eğitim Vakfı bünyesindeki Toplumsal Düşünce ve Araştırmalar Merkezi (TODAM), “Türkiye’de Uluslararası Öğrencilerin Eğitim ve Yaşam Deneyimleri” başlıklı araştırma raporunu yayımladı. Doç. Dr. Elyesa Koytak ve Enes Koru tarafından hazırlanan rapor, Uluslararası Öğrenci Dernekleri Federasyonu (UDEF) iş birliğiyle 551 uluslararası öğrenciyle gerçekleştirilen anket çalışmasına dayanıyor.

Yükseköğretim Kurulu’nun 2024-2025 verilerine göre Türkiye’deki uluslararası öğrenci sayısı 337 bin 119’a ulaştı. Yaklaşık 10 yıl önce 70 bin seviyesinde bulunan öğrenci sayısı böylece yaklaşık 7 kat arttı. 198 ülkeden öğrencinin eğitim gördüğü Türkiye, dünyada en fazla uluslararası öğrenciye sahip 8. ülke konumunda bulunuyor.

Uluslararası öğrenciler, Türkiye’deki toplam yükseköğretim öğrencilerinin yüzde 7,7’sini oluşturuyor. Bu oran, Türkiye’de yaklaşık her 13 üniversite öğrencisinden birinin yabancı uyruklu olduğu anlamına geliyor. Suriye dışında en fazla öğrenci Azerbaycan, Türkmenistan, İran ve Kazakistan’dan geliyor.

DİNİ YAKINLIK VE EĞİTİM KALİTESİ ÖNE ÇIKIYOR

Araştırmaya göre öğrencilerin Türkiye’yi tercih etmesinde dini yakınlık ve eğitim kalitesi başlıca nedenler arasında yer alıyor. Katılımcıların yüzde 50,5’i dini yakınlığı, yüzde 46,6’sı ise eğitim kalitesini temel tercih nedeni olarak gösterdi.

Tercih nedenleri öğrencilerin geldikleri bölgelere göre farklılık gösterdi. Sahraaltı Afrika ve Güney Asya’dan gelen öğrenciler açısından Türkiye Bursları ve maddi destekler belirleyici olurken, Orta Asya ve Kafkasya kökenli öğrencilerde kültürel yakınlık öne çıktı.

HER 10 ÖĞRENCİDEN 6’SI GERİ DÖNMEYİ DÜŞÜNDÜ

Araştırmanın dikkat çeken bulgularından biri uluslararası öğrencilerin eğitimlerini yarıda bırakma düşüncesi oldu. Katılımcıların yüzde 61,5’i, eğitimini yarıda bırakıp ülkesine dönmeyi düşündüğü anlar yaşadığını belirtti.

Geri dönmeyi düşünen öğrencilerin yüzde 56,1’i ekonomik yetersizlikleri, yüzde 28,3’ü ise ikamet izin süreçlerindeki zorlukları başlıca neden olarak gösterdi. Ayrımcılık deneyimleri ve barınma sorunları da öğrencilerin geri dönme eğilimini etkileyen unsurlar arasında yer aldı.

Mezuniyet sonrasına ilişkin planlarda da Türkiye’nin uluslararası öğrencileri ülkede tutma konusunda güçlük yaşadığı görüldü. Öğrencilerin yaklaşık yüzde 30’u Türkiye’de lisansüstü eğitime devam etmeyi, yüzde 24,8’i çalışma hayatına girmeyi planlarken, eğitim veya çalışma amacıyla üçüncü bir ülkeye gitmeyi planlayanların oranı yüzde 62’ye ulaştı.

AYLIK HARCAMALAR 9 BİN İLE 13 BİN LİRA ARASINDA

Araştırmada uluslararası öğrencilerin çalışma ve harcama durumları da incelendi. Öğrencilerin yüzde 5,1’i tam zamanlı, yüzde 27’si yarı zamanlı çalışıyor.

Çalışan öğrencilerin barınma dışındaki aylık ortalama harcaması 12 bin 869 lira olarak belirlenirken, çalışmayan öğrencilerde bu tutar 9 bin 141 lira oldu. Burs alan ve almayan öğrenciler arasında anlamlı bir harcama farkı bulunmaması, bursların temel ihtiyaçların karşılanmasında kullanıldığını ortaya koydu.

BARINMADA KİRALIK EV VE ÖZEL YURT ÖNE ÇIKIYOR

Uluslararası öğrencilerin en fazla sorun yaşadığı alanlardan biri barınma oldu. Öğrencilerin yüzde 35,8’i arkadaşlarıyla birlikte kiralık evlerde, yüzde 32,3’ü özel yurtlarda kalıyor. Devlet yurtlarında kalan öğrencilerin oranı ise yüzde 13,4 olarak kaydedildi.

AYRIMCILIK DENEYİMİ YÜZDE 59,6

Araştırmaya katılan uluslararası öğrencilerin yüzde 59,6’sı Türkiye’de yaşadığı süre boyunca ayrımcılığa maruz kaldığını ifade etti. Ayrımcılık türleri arasında göçmen karşıtlığı ilk sırada yer aldı.

Bölgesel farklılıkların da görüldüğü araştırmada Ortadoğu kökenli öğrencilerin ayrımcılığı en yoğun hisseden grup olduğu belirlendi. Orta Asya ve Kafkasya kökenli öğrenciler ise dil ve soydaşlık bağlarının etkisiyle ayrımcılığı en az yaşayan grup olarak öne çıktı. Aynı gruptaki öğrenciler genel sorun ortalamasında da en düşük puana sahip oldu.

YAŞAM VE ÜNİVERSİTE MEMNUNİYETİ ORTA SEVİYENİN ÜZERİNDE

Araştırmanın olumlu bulguları arasında Türkiye’deki yaşam koşullarına ilişkin değerlendirmeler de yer aldı. Katılımcıların yüzde 53,5’i Türkiye’deki yaşam koşullarını kendi ülkelerinden daha iyi buldu.

2024 yılında başlayan ikamet belgelerinin üniversitelere teslim edilmesi uygulaması da katılımcıların yüzde 54,1’i tarafından başarılı veya çok başarılı olarak değerlendirildi.

Uluslararası öğrencilerin üniversitelere yönelik genel memnuniyeti 5 üzerinden 3,26 puanla orta seviyenin üzerinde gerçekleşti. Kütüphane ve kampüs imkanları en yüksek memnuniyet puanlarını alırken, staj ve kariyer imkanları en düşük memnuniyet puanına sahip alan oldu.

Araştırma raporuna ilke.org.tr adresinden erişilebiliyor.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI