Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy: “Şanlıurfa’da yeni bir döneme hazırlanıyoruz”

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Geleceğe Miras ve Taş Tepeler projeleri kapsamında Şanlıurfa'daki Karahantepe ve Sayburç’ta sürdürülen çalışmaların geldiği aşamayı ve gelecek dönem hedeflerini değerlendirdi. Ersoy, “İnsanlık tarihinin en büyük dönüşümlerinin gerçekleştiği Şanlıurfa’da yeni bir döneme hazırlanıyoruz.” ifadelerini kullandı.

Kültür ve Turizm Bakanlığında gerçekleştirilen toplantıya Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz, Genel Müdür Yardımcısı Bülent Gönültaş, Taş Tepeler Projesi Koordinatörü Prof. Dr. Necmi Karul ve Kültür ve Turizm Bakanı Başdanışmanı Tayfun Topal katıldı.

Prof. Dr. Necmi Karul, toplantıda Karahantepe ve Sayburç’ta yürütülen çalışmalar, elde edilen yeni bulgular ve gelecek dönem hedeflerine ilişkin sunum yaptı. Görüşmede Geleceğe Miras ve Taş Tepeler projeleri kapsamında sürdürülen bilimsel çalışmalar ile Sayburç için hazırlanan müze planları birlikte ele alındı.

“İNSANLIK TARİHİNİN EN BÜYÜK DÖNÜŞÜMLERİNİN GERÇEKLEŞTİĞİ ŞANLIURFA”

Toplantının ardından sosyal medya hesabından açıklama yapan Bakan Ersoy, Şanlıurfa’nın insanlığın yerleşik yaşama geçiş sürecinin anlaşılması açısından taşıdığı öneme dikkati çekti.

Ersoy, “İnsanlık tarihinin en büyük dönüşümlerinin gerçekleştiği Şanlıurfa’da yeni bir döneme hazırlanıyoruz.” açıklamasında bulundu.

BUZUL ÇAĞI’NIN ARDINDAN YERLEŞİK YAŞAMIN İZLERİ

Taş Tepeler Projesi Koordinatörü Prof. Dr. Necmi Karul ile Karahantepe ve Sayburç’taki çalışmaları değerlendirdiklerini belirten Ersoy, bölgede Buzul Çağı’nın ardından ortaya çıkan ilk yerleşik yaşamın ve “mega köylerin” izlerinin araştırıldığını kaydetti.

Bölgedeki çalışmalar kapsamında dönemin gelişkin av ve su mühendisliği uygulamalarına ilişkin bulgular da gün yüzüne çıkarılıyor. Arkeolojik veriler, Neolitik toplulukların yaşam biçimlerinin ve yerleşik hayata geçiş sürecindeki değişimin daha ayrıntılı biçimde anlaşılmasına katkı sağlıyor.

“MİTLERİN KÖKENİNE IŞIK TUTAN KARAHANTEPE”

Karahantepe’de ortaya çıkarılan bulgular, mitlerin kökeninin yanı sıra mimarlık tarihinin başlangıç evrelerine ilişkin bilgiler sunuyor. Yerleşimde merdiven ve pencere gibi mimari unsurların bilinen en erken örnekleri bulunurken, “köşe” olarak tanımlanan mimari unsur da araştırmalarda öne çıkıyor.

Bakan Ersoy, Karahantepe ile Sayburç’un önemini şu sözlerle anlattı:

“Buzul Çağı’nın ardından ilk yerleşik yaşamın ve ‘mega köylerin’ ortaya çıktığı bu eşsiz coğrafyada; mitlerin kökenine ışık tutan Karahantepe, merdiven, pencere ve mimarlık tarihi açısından devrim niteliğindeki ‘köşenin’ keşfi gibi mimari unsurların bilinen en erken örneklerini barındırıyor. Sayburç ise yerleşik yaşamın ve mimarinin dönüşümünü gözler önüne seriyor.”

2 BİN 700 METREKARELİK ALANDA YAKLAŞIK 70 YAPI

MÖ 9’uncu binyılın ortalarına tarihlenen Sayburç, Neolitik Çağ’dan Roma Dönemi’ne ve modern köy yaşantısına uzanan çok katmanlı yapısıyla dikkati çekiyor. Yerleşim bu özelliği nedeniyle “yaşayan bir höyük” niteliği taşıyor.

Kazı çalışmalarının 6’ncı sezonunda 2 bin 700 metrekarelik alanda oldukça iyi korunmuş yaklaşık 70 konut ve özel yapı açığa çıkarıldı.

Sayburç’ta bugüne kadar Neolitik Çağ sanatının anlaşılmasına katkı sağlayan kabartmalar, insan heykelleri, anıtsal T biçimli dikilitaşlar ve insan yüzlü kaideler tespit edildi.

Kazısı gerçekleştirilen yapılar, mimarinin yuvarlak plandan dörtgen plana geçişini yansıtırken, konut ve hane kavramının ortaya çıkışına ilişkin de önemli bilgiler sağlıyor.

SAYBURÇ İÇİN AÇIK HAVA MÜZESİ PLANI

Kazılarda ulaşılan aşamanın ardından Sayburç’un kamusal yapıları, konutları ve dönemin sanat anlayışını yansıtan eserleriyle açık hava müzesi olarak düzenlenmesi planlanıyor.

Yerleşimin Şanlıurfa kent merkezine yakınlığı, Gaziantep yolu üzerinde bulunması ve Şanlıurfa’nın batısındaki kazı alanları arasındaki merkezi konumu da Sayburç’un Taş Tepeler rotasındaki önemini artırıyor.

Kamulaştırılan alanda bulunan geleneksel köy yapılarının restore edilerek açık hava müzesiyle bütünleşen öncü bir köy müzesine dönüştürülmesi hedefleniyor.

Ersoy, Sayburç için hazırlanan plana ilişkin, “Sayburç’ta 2 bin 700 metrekarelik alanda açığa çıkardığımız yaklaşık 70 yapının ardından yerleşimi açık hava müzesine, geleneksel köy yapılarını ise öncü bir köy müzesine dönüştürmeyi planlıyoruz.” ifadelerini kullandı.

Bakan Ersoy, Geleceğe Miras ve Taş Tepeler projeleriyle Şanlıurfa’nın kültürel mirasını bilimsel çalışmalarla gün yüzüne çıkarmayı, korumayı ve gelecek kuşaklara aktarmayı sürdüreceklerini bildirdi.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI